महाराष्ट्र राज्य सरकारची अत्यंत लोकप्रिय ‘मुख्यमंत्री माझी लाडकी बहीण योजना’ सध्या सर्वत्र चर्चेत आहे. या योजनेचा लाभ घेण्यासाठी राज्यातील करोडो महिलांनी अर्ज केले आहेत. मात्र, आता नोव्हेंबर महिना अर्धा संपला असूनही महिलांच्या बँक खात्यात अद्याप १५०० रुपये जमा झालेले नाहीत. त्यामुळे हा हप्ता नक्की कधी जमा होणार आणि तो कोणाला मिळणार, याबाबत अनेक प्रश्न उपस्थित होत आहेत. या संदर्भात महत्त्वाची माहिती समोर आली आहे.
फक्त याच महिलांच्या खात्यात जमा होणार पैसे
लाडकी बहीण योजनेचा लाभ घेण्यासाठी राज्यभरातून प्रचंड प्रतिसाद मिळाला आहे. आकडेवारीनुसार, या योजनेसाठी जवळपास अडीच कोटी महिलांनी अर्ज केले होते आणि त्यातील बहुतांश महिला लाभ घेत आहेत. मात्र, यातील लाखो अर्ज छाननी प्रक्रियेत बाद करण्यात आले आहेत.
मिळालेल्या माहितीनुसार, विविध कारणांमुळे जवळपास ५० लाख महिलांचे अर्ज रद्द करण्यात आले आहेत. त्यामुळे ज्या महिलांचे अर्ज बाद ठरवण्यात आले आहेत, त्यांच्या खात्यात नोव्हेंबर महिन्याचा हप्ता जमा होणार नाही. ज्या महिलांचे अर्ज पात्र ठरले आहेत आणि ज्यांचे बँक खाते आधार कार्डशी लिंक आहे, फक्त अशाच पात्र महिलांना या योजनेचे १५०० रुपये मिळणार आहेत.
नोव्हेंबरचा हप्ता कधी मिळणार?
लाडकी बहीण योजनेच्या नोव्हेंबर महिन्याच्या हप्त्याकडे सर्व महिलांचे लक्ष लागले आहे. सध्या राज्यातील राजकीय घडामोडी आणि आगामी निवडणुका पाहता हप्त्याच्या वितरणाबाबत चर्चा सुरू आहे.
राज्यात नगरपरिषद आणि नगरपंचायतीच्या निवडणुका २ आणि ३ डिसेंबर रोजी होणार आहेत. या पार्श्वभूमीवर, आचारसंहिता किंवा इतर तांत्रिक बाबींचा विचार करता, निवडणुकीच्या आधीच महिलांच्या खात्यात पैसे जमा होण्याची दाट शक्यता वर्तवली जात आहे. अद्याप सरकारकडून अधिकृत तारीख जाहीर करण्यात आली नसली तरी, नोव्हेंबर महिन्याच्या शेवटच्या आठवड्यात किंवा डिसेंबरच्या पहिल्या आठवड्यात हे पैसे जमा होऊ शकतात.
योजनेची पात्रता आणि महत्त्वाचे नियम
ज्या महिलांना या योजनेचा लाभ घ्यायचा आहे, त्यांच्यासाठी सरकारने काही निकष ठरवून दिले आहेत. हे निकष पूर्ण करणाऱ्या महिलाच लाभासाठी पात्र ठरतात:
- संबंधित महिला ही महाराष्ट्राची मूळ रहिवासी असणे आवश्यक आहे.
- महिलांचे वय २१ ते ६५ वर्षांच्या दरम्यान असावे.
- लाभार्थी महिलेच्या कुटुंबाचे वार्षिक उत्पन्न अडीच लाख रुपयांपेक्षा जास्त नसावे.
- एका कुटुंबातील फक्त एकाच अविवाहित महिलेला या योजनेचा लाभ घेता येईल.
- ज्या कुटुंबाकडे चारचाकी वाहन (ट्रॅक्टर वगळून) आहे, त्या घरातील महिलांना या योजनेचा लाभ मिळणार नाही.
ई-केवायसीसाठी मुदतवाढ
अनेक महिलांनी अर्ज भरले असले तरी त्यांची केवायसी (e-KYC) प्रक्रिया पूर्ण झालेली नाही. केवायसी पूर्ण नसल्यास पैसे मिळण्यात अडचणी येऊ शकतात. सरकारने यापूर्वी केवायसी करण्यासाठी १८ नोव्हेंबर ही अंतिम मुदत दिली होती.
मात्र, राज्यातील अजूनही १ कोटींपेक्षा जास्त महिलांची केवायसी प्रक्रिया अपूर्ण असल्याची माहिती समोर आली आहे. या सर्व बाबी लक्षात घेऊन सरकारने केवायसी पूर्ण करण्यासाठी मुदतवाढ दिली आहे. आता पात्र महिला ३१ डिसेंबर २०२५ पर्यंत आपली केवायसी प्रक्रिया पूर्ण करू शकतात. ज्यांनी अद्याप ही प्रक्रिया पूर्ण केली नाही, त्यांनी लवकरात लवकर ती पूर्ण करून घ्यावी जेणेकरून योजनेचा लाभ अखंडितपणे मिळत राहील.